MAP LLAWN +

Ynys Chwedlonol

Rydym yn ynys chwedlonol yn ystyr ehangaf y gair, rydym yn cofleidio ein gorffennol, yn dathlu ein presennol hyd yn oed ac yn edrych i’n dyfodol. Ond beth am gychwyn hefo’n gorffennol. Mae Ynys Môn wedi ei sylfaenu ar rai o’r creigiau hynaf yn y wlad. A sôn am gerrig hynafol, rydym yn gartref i bron i 150 o henebion hanesyddol rhestredig yn amrywio o feddi cynhanesyddol i gastell sydd â statws Treftadaeth y Byd ym Miwmares.

Mae ein gorffennol yn llyfr stori sy’n llawn o seintiau, tywysogion, derwyddon ac arloeswyr yr oes ddiwydiannol ac fe adroddir eu hanesion ar hyd a lled yr ynys. Felly, os mai hanes sy’n mynd â’ch bryd, rydych wedi dod i’r lle iawn.

Yna, fe gewch ein tirluniau ac, yn arbennig, ein morluniau enwog – 125 milltir o arfordir ysblennydd a ddynodir yn ‘Ardal o Harddwch Naturiol Eithriadol’. Gyda’r llwybr arfordirol yn gwau drwyddo, mae’n gyfres o draethau tywod mawr a baeau bychain braf, pentiroedd creigiog a gwarchodfeydd natur.

Maent yn dirluniau a’r morluniau byw hefyd, yn ferw o fywyd gwyllt ac yn byrlymu gyda phobl math o anturiaethau a gweithgareddau. Ewch i gerdded ar hyd y clogwyni yn Ynys Lawd, ewch ar reid ar y RIB ar hyd y Fenai, carlamwch ar hyd y traeth ar gefn ceffyl neu rhowch gynnig ar arforgampau am y profiad dringo a deifio gorau erioed … profiadau chwedlonol oll yn ein barn ni.

Mae blas yn rhan o’r profiad hefyd. Rydym yn ynys sy’n enwog am ein bwytai [nifer ohonynt wedi ennill gwobrau], gwyliau bwyd a chynnyrch lleol fel Halen Môn a’r cogyddion gorau o Lundain i Los Angeles.

A rhaid i chi fynd i’r Eisteddfod Genedlaethol, gŵyl unigryw sydd wedi tyfu o wreiddiau hynafol ond sydd â diwylliant bywiog sy’n berthnasol heddiw.   Yr haf hwn, daw’r Eisteddfod i Ynys Môn – welwn ni chi yno.

Pethau eraill i'w gwneud

  • Be

    'Be' i wneud'

    'Waeth pa mor hir y byddwch yn aros yn Ynys Môn mae’n debyg na fydd digon o amser, gan fod cymaint i’w weld a’i wneud pa bynnag amser o’r flwyddyn y dewch yma.'

Atyniadau eraill

  • Ble i aros

    'Ble i aros'

    'Mwy o wybodaeth am lefydd i aros ar Ynys Môn.'