MAP LLAWN +

Bywyd Gwyllt – Twyni Aberffraw a Traeth Mawr

Twyni Aberffraw neu Berffro yw un o’r enghreifftiau mwyaf eang o gynefinoedd twyni symudol yn y Deyrnas Unedig.  Mae wedi’i leoli i’r dwyrain o bentref Aberffraw, yr ochr bellaf i’r Afon Ffraw.  Dynodwyd y twyni ynghyd â’r Traeth Mawr a Llyn Coron (ar ochr ddwyreiniol y system o dwyni tywod)  fel Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig (SoDdGA).  Mae’r ardal hefyd yn ffurfio rhan o Ardal Cadwraeth Arbennig (ACA) twyni Abermenai i Aberffraw.  

Mae mynediad agored (ar droed) i’r twyni ac  mae man parcio ar yr ochr orllewinol, ychydig oddi ar briffordd yr A4080.  Mae bwyd ar gael yn Aberffraw yng nghanolfan ymwelwyr a chaffi Llys Llewelyn (sydd ar agor yn ystod y prif dymor ymwelwyr).  Mae’r cynefinoedd amrywiol yn cynnal nifer o blanhigion a phryfetach diddorol, gan gynnwys rhai rhywogaethau prin fel tafol y traeth a llysiau’r afu petalog (math prin o lysiau’r afu).  Mae’r safle’n cefnogi un o gymunedau mwyaf o amdowellt yng Nghymru, ac mae digon o gelyn y môr ym mhen deheuol y twyni symudol.

Mae’r mathau o blanhigion y gellir eu canfod yn y twyni sefydlog yn cynnwys peiswellt coch, briwydd felen, moresg ac eiddilwellt cynnar.  Mae rhai o’r  llaciau (y mannau isel rhwng y twyni) yn cynnwys llawer o gorhelyg, ynghyd ag amrywiaeth o blanhigion blodeuol sy’n cynnwys tegeirianau’r gors, tegeirian bera a’r galdrist.  Mae’r safle’n gyfoethog iawn mewn anifeiliaid di-asgwrn-cefn, a hefyd yn cynnal  y frân goesgoch a chornchwiglod ac ehedydd sy’n bridio. Mae Llyn Coron yn cynnal amrywiaeth o blanhigion ac anifeiliaid y dŵr, gan gynnwys y gwybybyr wythfrigerog, dyfrllys blewynnaidd a misglen yr elyrch.  Mae’r Afon Ffraw yn cynnal crafanc-y-frân yr afon, rhywogaeth sy’n bwysig yn rhyngwladol ac sy’n ffynnu mewn afonydd bas sydd â dŵr glân sy’n gyfoethog mewn ocsigen ac yn llifo’n gyflym.  

I weld rhestr a map o doiledau cyhoeddus ar Ynys Môn, gweler safle we Cyngor Sir Ynys Môn - toiledau cyhoeddus

Ceir rhestr o doiledau sydd ar gael yny gymuned drwy Cynllun Grant Toiledau Cymru.

Pethau eraill i'w gwneud

  • Arfordir

    'Arfordir'

    'Gwybodaeth am ardal arfordirol Ynys Môn.'

  • Cerdded

    'Cerdded'

    'Cerdded o amgylch Ynys Môn.'

Atyniadau eraill

  • Llwybrau beicio cefn gwlad Ynys Mon

    'Llwybrau beicio cefn gwlad Ynys Mon'

    'Mapiau a disgrifiadau o'r teithiau cefn glwad Ynys Môn. '